Afyonkarahisar'ın kaymak üretimi, zengin bir geçmişe ve geleneksel yöntemlere dayanmaktadır. Bu özel lezzetin ortaya çıkması, manda sütü ile başlar. Kaymak, üretim sürecinin her aşamasında titizlikle işlenerek, yoğun ve kremamsı bir dokuya ulaşır. Doğal ve katkı maddesi içermeyen bu ürünü elde etmek için belirli sıcaklık ve dinlendirme aşamaları izlenir. Bu süreçte, kaymağın eşsiz tadını ve kıvamını oluşturan unsurlar büyük bir öneme sahiptir.

Afyonkarahisar'da kaymak üretimi, genellikle manda sütünden yapılır ve geleneksel yöntemlerle gerçekleştirilir. İşte adımlar:

1. Sütün Hazırlanması: Mandalardan alınan süt, 3-4 katlı ıslak tülbentlerden süzülür.
2. Ön Isıtma: Sütün sıcaklığı 70-75°C'ye yükseltilir.
3. Ana Isıtma: Süt, 90-95°C'ye kadar ısıtılıp koyulaşıncaya kadar bekletilir. Bu süreçte "göbek bağlama" olarak adlandırılan sütün kabarması gerçekleşir.
4. Boşaltma: Süt, geniş ve derin tavalara belirli bir yükseklikten boşaltılır.
5. Soğutma: Tavalar, 40-45°C'ye gelene kadar kendi halinde soğumaya bırakılır.
6. İkinci Isıtma: Soğutma sonrası süt, tekrar 70-75°C'ye ısıtılır.
7. Dinlendirme: Soğuk bir odada 24 saat dinlendirilir.
8. Ayırma: Kaymağın tava ile bağlantısı, ince uçlu bir aletle (iğne vb.) çizilerek kesilir.
9. Servis: Kaymağı dört parçaya bölünerek düz bir tabağa yerleştirilir.

Modern üretimde ise süt, disk filtrelerden ve separatörden geçirilerek arındırılır, ardından 60°C'ye ısıtılıp kaymak separatörü ile ayrılır.